Maatschappelijke impact

Het Grand Challenges-programma van VIB werd opgezet, ondersteund door een cruciale investering van de Vlaamse overheid, om de maatschappelijke impact van VIB te vergroten door belangrijke wetenschappelijke uitdagingen aan te pakken.

Dankzij de financiering van het programma kunnen de geselecteerde projecten een samenwerkingsverband aangaan met externe experts in verschillende disciplines.

 

DOELSTELLING

Het doel van het VIB Grand Challenges-programma is om de maatschappelijke impact van VIB aanzienlijk te vergroten en zo het wetenschappelijk leiderschap van het instituut wereldwijd beter zichtbaar te maken. Centrale speler VIB houdt hierbij vast aan de succesformule van een niet-hiërarchische benadering, waardoor het instituut uitmuntende resultaten behaalt.

Dit programma heeft als doel om translationele en/of disruptieve onderzoeksprogramma's rond een specifieke ‘grand challenge’ structureel te ondersteunen, met concrete doelstellingen voorgesteld door de hoofdonderzoekers van VIB, met als verplichte kenmerken:
 

  • Verschillende disciplines omvattend
  • Wereldwijde impact op de wetenschap en samenleving
  • Niet-VIB-disciplines
  • Samenwerking met meerdere hoofdonderzoekers

De projectteams zullen samen de basis leggen waarmee ze hun ontdekkingen snel kunnen toepassen ten behoeve van patiënten, klanten, en de samenleving als geheel. In de beginfase zullen de onderzoekers ook plannen ontwikkelen om de projecten om te zetten in langetermijnstrategieën met blijvende betrokkenheid van de verschillende belanghebbenden vanaf het prille begin.

Thematische gebieden

Op basis van drie van de wereldwijde duurzame ontwikkelingsdoelen van de vn (goede gezondheid en welzijn, geen honger, en klimaatactie) zoekt het grand challenges-programma projecten die aansluiten bij de volgende vijf thematische domeinen:

Innovatieve en meetbare indicatoren
van een biologische toestand

Epidemische beheersing

Gerichte behandelingsstrategieën

Innovatieve behandelingen

Duurzame landbouw

 

 

 

 

Beginnen bij de patiënt of het gewas

De VIB Grand Challenges-projecten worden standaard gekozen aan de hand van ‘omgekeerde’ translationele vragen en problemen die in de dagelijkse praktijk naar voren komen. Volgens deze omgekeerde tactiek vormt de patiënt of het gewas het uitgangspunt. De Grand Challenges-projecten bestaan uit een zich herhalend proces waarbij men nieuwe waarnemingen omzet in nieuwe testbare veronderstellingen. Dit zal leiden tot beproefde oplossingen op basis van de expertise en hulpmiddelen van VIB die een aanzienlijke impact hebben op grotere uitdagingen in de gezondheidszorg en landbouw.

Als zodanig combineren de projecten van het VIB-Grand Challenges-programma volgende zaken:

  1. De expertise en kennis van VIB in het veld, de VIB-toolbox; 
  2. de expertise, kennis en materialen van de niet-VIB-groepen waarmee men samenwerkt.
     

Waardoor onderscheidt een VIB Grand Challenges-project zich?

Hoewel elk Grand Challenges-project een specifieke wetenschappelijke benadering hanteert, hebben alle projecten belangrijke kenmerken gemeen: samenwerking (zowel binnen VIB als met externe partners), sterke vertalende en klinische elementen ten behoeve van een grote maatschappelijke impact, en beheer door verschillende hoofdonderzoekers.

Projecten & resultaten

Tot dusver hebben er drie projectoproepen en één projectoproep in verband met COVID plaatsgevonden. In elke oproep werden telkens drie projecten geselecteerd. De ingediende projecten werden geëvalueerd in een tweedelige procedure onder begeleiding van zowel externe wetenschappelijke experts in de verschillende thematische gebieden als experts die de potentiële maatschappelijke impact beoordelen. Tot slot vond er ook een panelbeoordeling plaats.

Topviroloog Peter Piot, één van de meest recente leden van het bestuur van VIB, prijst het programma:

________________________________________________________________________________________

"Het Grand Challenges-programma is een uitstekend initiatief voor het vergroten
van de directe sociale invloed van hoogkwalitatieve wetenschap, geïnspireerd door
de VN-doelstellingen voor duurzame ontwikkeling.’

________________________________________________________________________________________

COVID19-oproep

Het VIB-Grand Challenges-programma heeft bijgedragen aan de wereldwijde reactie op de uitbraak van COVID-19. Bovendien heeft het programma er na goedkeuring door Vlaams minister Hilde Crevits voor gezorgd dat er financiële middelen vrijgemaakt werden voor verschillende studies naar COVID-19 om meer inzicht te krijgen in de COVID19-infectie en om de efficiënte behandeling en het beheer van patiënten te verbeteren. Zo zijn we voorbereid om slagkrachtig te reageren op de huidige en eventuele vergelijkbare, toekomstige uitbraken.

Deze gezamenlijke financiering werd benut voor de beheersing van de epidemie, namelijk de toepassing van nieuwe moleculaire inzichten ten behoeve van het gezondheids- en preventiebeleid, meer bepaald:

Waarnemende studies (naar besmettelijke ziekten) waaronder de bepaling van risicofactoren, gedetailleerd onderzoek naar de overdracht van deze ziekten en besmettelijkheid (waaronder gevoeligheid voor infecties).

Contact

Sofie Bekaert, Manager Translational Program